Atikhisar’da bakış, yakındaki taş duvarlardan göle, oradan barajın uzun çizgisine uzanıyor. Aynı manzarada hem kalenin izleri hem de suyun çevresinde şekillenen bir coğrafya var.
Çanakkale’deki Atikhisar Kalesi, barajı ve baraj gölüne ait görüntüleri 2014’te hazırladığım bir video slaytta bir araya getirmiştim. Şimdi o kaydı yeniden açınca yakın plan taş ayrıntılarıyla geniş manzaraların birbirini nasıl tamamladığına bakıyorum.
Kayalığın üzerindeki kale
Kalenin dışından bakıldığında duvarlarla üzerinde yükseldikleri kayalık neredeyse iç içe geçiyor. Doğal kayanın iri yüzeylerinin üzerinde daha küçük taşlarla örülmüş duvarlar, yuvarlak kuleler ve dar açıklıklar seçiliyor. Gökyüzüne karşı görülen bu parçalar, yapının yüksekliğini de daha belirgin kılıyor.

Güney Marmara Kalkınma Ajansı’nın Çanakkale turizm envanteri, Atikhisar’ı Çan yolu üzerinde kayalık bir tepeye kurulmuş bir kale olarak anlatıyor. Yapıda Bizans döneminden kalan izlerle Osmanlı yapı tekniğinin birlikte görüldüğünü belirtiyor. Görüntülerdeki farklı taş dokularına bu bilgiyle bakmak, kaleyi çevresinden ayrı düşünmemeyi sağlıyor.
Taş duvarlardan baraj gölüne
Sayfanın başındaki geniş manzarada, ön plandaki kale kalıntılarıyla suyun karşı kıyısındaki baraj gövdesi aynı kareye giriyor. Kıyının kıvrımları ve yamaçların eğimi arasında barajın uzun, düz çizgisi kolayca ayırt ediliyor. Yakındaki taş parçası, gözün uzaklığa açılması için bir başlangıç noktası oluyor.
Atikhisar Barajı, Çanakkale’nin içme ve kullanma suyu ihtiyacı açısından da önemli. Çanakkale Belediyesi, su tasarrufuna ilişkin bilgilendirmelerinde barajın kent için taşıdığı bu rolü vurguluyor. Gölün görüntüsüne bu açıdan bakınca, manzaranın şehirdeki gündelik hayatla bağı da ortaya çıkıyor.
Eski görüntülere yeniden bakmak
Videoda kalenin dış görünüşü, taş örgü ayrıntıları, duvar aralığından açılan manzara ve göle yüksekten bakılan kareler birbirini izliyor. Yakın ve geniş kadrajlar arasında geçerken aynı yerin farklı yönlerini görmek mümkün. Bir karede duvarın dokusu öne çıkarken, diğerinde o duvarın çevresindeki alanı görüyoruz.
Arşivdeki bu görüntüleri paylaşmak, aynı manzaraya yeniden dönmek için bir fırsat. Kalenin taşlarına, suyun kıyıda çizdiği sınıra ve uzaktaki yamaçlara bu kez siz de kendi gözünüzle bakabilirsiniz.
Atikhisar kaydının tamamı
Kale, baraj ve gölün farklı açılardan göründüğü yaklaşık iki dakikalık video slaytı aşağıda izleyebilirsiniz.

